Alles Over Utrecht, AllesOverLeón (2): Het sociaal-culturele aspect van het hanengevecht

Verslaggever Ton van den Berg doet in León (Nicaragua) verslag van het bezoek van een grote delegatie Utrechters. Zij vieren daar deze week de 25-jarige vriendschapsband tussen León en Utrecht.

Don Pedro is een eenvoudige boer, die in León met het verbouwen groenten z’n geld verdient. Op zondagmiddag is het erf voor zijn boerderij, een uit betonblokken opgebouwd pandje met golfplaten als dak, de locatie voor hanengevechten. Het is een hobby die hij uitoefent. Veel inwoners van Nicaragua hebben wat met die hobby zo blijkt, want na een tijdje loopt de gallera (zoals het hanengevecht-stadionnetje wordt genoemd) vol met belangstellenden.

Ik ben er omdat ik gelokt ben als toerist een hanengevecht bij te wonen. De uit Nederland afkomstige Harry en Marcia verzekeren mij dat het niet om een gevecht op leven en dood gaat. De haan die tijdens het gevecht door uitputting z’n bek op de grond laat hangen is de verliezer. Ik betaal de 10 dollar die ze vragen voor de excursie.

Marcia en Harry zijn ondernemer in León. Vorig jaar begonnen ze een dagtripjes- en informatiebureau in bar-restaurant-hostel ViaVia. Ze kwamen uit Guatemala waar ze vrijwilligerswerk hadden gedaan onder de Maya-indianen en wilden graag iets voor zichzelf beginnen. Die gelegenheid vonden ze in León.

Er werken veel Nederlanders in León, voornamelijk in de horeca en de evenementenindustrie. Hoeveel, dat weet niemand mij te vertellen want ze zijn er weliswaar maar ze zoeken elkaar niet op. Het moeten er relatief veel zijn, naast alle andere Europeanen die graag in het voor buitenlanders vriendelijke León wonen, zegt Harry die zelf uit Limburg komt. Zijn vriendin Marcia komt uit Schoonhoven. Ze kennen elkaar van een studie aan de Technische Universiteit in Eindhoven.

Met een paar Amerikaanse jongens, een echtpaar uit Nieuw- Zeeland en de 23-jarige Marieke uit Leiden, die in haar uppie in drie maanden Midden-Amerika ontdekt, gaan we naar de wijk Sutiava waar veel van origine indianen wonen. Don Pedro is er een van. Hij heet ons in het Spaans hartelijke welkom en showt een van zijn hanen-kampioenen. Harry op zijn beurt laat zien hoe aan de poten van de haan kleine mesjes worden bevestigd, niet om te doden, maar om te verwonden.

Marieke gaat niet kijken naar het hanengevecht. De dierenliefhebster komt net van een project in Costa Rica waar ze als vrijwilliger meehielp te voorkomen dat schildpadden, die eieren komen leggen aan het strand, door stropers worden opgepikt voor de soep. Ze is meegegaan naar Sutiava omdat er verder niet veel anders te doen is op een lome zondagmiddag in León.

Als het gevecht tussen twee hanen, een van Don Pedro, begint, vloeit er al vrij snel bloed. Daar moet ik niet te veel conclusies uit trekken, zegt Harry, want een klein sneetje kan al voor vrij veel bloed zorgen. De driejarige haan van Don Pedro doet het redelijk goed. Z’n tegenstander is een eenjarige haan die duidelijk nog weinig vechtervaring heeft.

Na een tijdje worden de beesten moe, en het is net als bij boksers dat ze tegen elkaar gaan hangen. Wat hun trainers in de ring ook doen is het letterlijk wegzuigen van het druipende bloed van de koppen van de hanen. Maar er zit niet veel vechtlust meer in, de fut is er uit. Na een kwartier officiële vechttijd fluit de scheidsrechter af: gelijkspel. Er is geen winnaar en degenen die en bedrag hebben ingezet krijgen hun geld allemaal terug. Het zijn kleine bedragen, vergelijkbaar met een paar euro, het gaat hier om beoefenaars van een hobby.

Marcia en Harry halen nog een paar grote flessen bier die onder de deelnemers van de excursie worden verdeeld. We drinken uit grote bekers die volgens het opschrift normaal worden gevuld met pudding. Andere opvallende tripjes die ze hebben zijn een dagje cowboytje spelen (inclusief barbecue en lasso werpen) en een kookcursus met lokale gerechten.

Het hanengevecht valt ook onder het sociaal-culturele aspect van León en Nicaragua waarmee Marcia en Harry de toeristen kennis willen laten maken. Hanengevechten horen erbij. Het is een volkssport. Van tegenstand tegen dit soort entertainment, in sommige Europese landen dieronvriendelijk genoemd, is in Nicaragua geen sprake en het is ook een volledig legale aangelegenheid, zegt Harry.

Don Pedro laat zijn uitgebluste vechthaan zien. Het beest ligt met een bebloed lijf stil in zijn handen. Hij komt er wel weer bovenop, zegt de gallero (eigenaar van een vechthaan). Even later komt Don Pedro naar ons toe en vertelt dat het gevecht jammer genoeg niet langer duurde want wat blijkt; de tegenstander is een paar minuten na het gevecht overleden aan zijn verwondingen. Jammer..., voor de weddenschappen, zegt een van Amerikaanse jongens.