donderdag 21 november 2019
Versie 3.00.0
  Dé click met Utrecht!


Aanmelden Mijn AOU

Van Muziekcentrum tot winkelgebouw en Muziekpaleis
Webcam Overzicht

Politiekpagina
Nieuwspagina
Meer nieuwspagina
Regio nieuwspagina
Opiniepagina
Variapagina



Japin zoekt zijn leest
Column
Gepubliceerd: 2009-01-14
door: Tom Staal








We zijn in Utrecht niet bijster origineel. Rotterdam was ooit culturele hoofdstad van Europa, en Utrecht doet ook een gooi. Den Bosch had ooit een etappe van de Tour de France, en tevergeefs proberen wij het ook al een aantal jaren. Onze hoofdstad een Museumnacht, Utrecht ook een Museumnacht, die overigens aan een stille dood lijkt te sterven, gezien de afgelasting in 2008 wegens geldgebrek.

Van mij hoeft Utrecht niet origineel te zijn. Het enige originele dat ik op dit moment in de Domstad kan vinden, is het unieke leiden (lees: lijden) van een profvoetbalclub. Het zit, denk ik, ook in de vaderlandse wortels dat we niet uitblinken in originaliteit. Kijk maar naar de tv in ons land. Op wat realityshows en quizzen na, is er bedenkelijk weinig nieuws van Hollandse bodem. Wat er voornamelijk gebeurt is dat we formats kopen van succesvolle programma’s in het buitenland en die in een Nederlands jasje steken. Meestal met een tenenkrommend resultaat. Vooral humoristisch bedoelde programma’s blijken keer op keer te mislukken. De BBC is onze hofleverancier. Zo waren er in Engeland een tijdje terug twee verborgen-cameraprogramma’s van de onvolprezen komiek Dom Joly: ‘Trigger Happy TV’ en ‘World shut your mouth' . BNN heeft dit inmiddels ‘gecoverd’ onder de naam ‘Tequila’. Waar Dom Joly werkelijk alles uit de kast trekt en voor een ‘shot’ van 10 seconden en slechts één grap naar de Taj Mahal afreist, straalt de Hollandsche zuinigheid van ‘Tequila’ af en worden bovendien regelmatig exact dezelfde grappen gebruikt.

Succesvolle voorbeelden zijn er ook. Voor het bij vlagen geniale ‘Dit was het nieuws’ is het format van ‘Have I got news for you’ gekocht. In de tijd dat Nederland slechts drie netten had, werd het populaire ‘Ook dat nog’ uitgezonden, wat bij de BBC ‘That’s Life’ heette. De resterende bulk is vaak kommer en kwel. Zo presenteerde het wandelende douchegordijn van de TROS, Ron Boszhard, het programma ‘1000 seconden’ waarin meesterkok Ad Jansen in, u raadt het al, 1000 seconden een kipfilet moest bakken, waar Ron dan weer grapjes over ging maken, of er bij wijze van typische TROS-humor lachend op ging zitten. Echter wederom een regelrechte kopie van een BBC-programma , ‘Can’t Cook/Won’t Cook’.

Zo zou ik nog wel even kunnen doorgaan. Het is echter frappant dat al die programma’s in Engeland wél slagen, maar hier niet. Volgens mij komt dit doordat er geen sprake is van eigenheid en de spontaniteit dus verloren gaat. Het geweldige BBC-programma ‘QI’, wat staat voor ‘Quite Interesting’. Een quiz met écht grappige Engelse komieken, schrijvers, auteurs en andere mensen die ook daadwerkelijk iets te melden hebben. Ze moeten zo leuk of interessant mogelijk antwoorden op de vragen. Punten worden toegekend voor de amusementswaarde van het antwoord en niet de juistheid ervan.

Natuurlijk wilden wij dit bij de publieke omroep ook. De in Utrecht wonende schrijver en voormalig winnaar van de CCS Crone-prijs Arthur Japin werd hiertoe aangetrokken. Die had al eens samen met die nerveuze vleesgeworden tekstverwerker uit Diemen-Zuid, Lange Fransje, bij Claudia de Breij grapjes op tv mogen maken. Japin ziet eruit als een belezen man die zich hult in degelijke kledij. Als je hem ziet bewegen en hoort praten, lijkt het alsof hij Mulisch wil opvolgen, maar dan met de toegankelijkheid van Van Dis. Eén ding weet je zeker: deze man is intelligent en weet waar hij over spreekt. Hij mag het programma dus presenteren en ik wil weten waarom. Het programma is werkelijk te flauw voor woorden. De grappen doen gekunsteld aan: ze lijken vooraf geschreven. Zelfs Seth Gaaikema zou zich omdraaien in zijn graf voor deze zouteloze grapperij, ware het niet dat Seth nog leeft, maar omdraaien doet ie zich zeker.

Dat heeft zo’n jongen toch niet nodig, denk ik, als ik naar Japin kijk. Hij heeft werkelijk prachtige boeken op zijn naam staan. Alleen van ‘Een schitterend gebrek’ gingen er al honderdduizenden over de toonbank. De historische roman ‘De overgave’ is een juweel, en terecht bekroond met de NS Publieksprijs. Waarom toch zo’n quiz aan elkaar gaan zitten lullen? Op de BBC wordt dit programma gepresenteerd door beroepshomo, acteur, auteur en ik-weet-niet-wat-allemaal-nog-meer Stephen Fry. Ooit de komische wederhelft van Hugh Laurie, die u nu kent als Dr. House van SBS. Fry speelde ook de hoofdrol in Jeroen Krabbe’s meesterlijke verfilming van ‘De ontdekking van de hemel’. Het presenteren van ‘QI’doet hij erg leuk, het Engelse volk kent hem in de eerste plaats dan ook in de hoedanigheid van komiek.
Om vervolgens het cirkeltje rond te maken en weer terug te keren op Domstedelijke bodem, kwam ik tot de ontdekking dat Japin er bij Fry vuistdiep in zit. Wat wil het geval? Fry heeft onlangs de filmrechten van Japins boek ‘Een schitterend gebrek’ gekocht. Noem het toeval, maar opmerkelijk is het wel. Ik ben er heilig van overtuigd dat het een soort deal is.
Het maakt Arthur Japin geen slechtere schrijver, maar hij moet wel terug naar zijn leest. Ik kan niet wachten op zijn volgende boek. Alleen de komende tijd op zaterdagavond uit de buurt van Nederland 1 blijven, maar dat moesten we toch al.


Stuur dit bericht door!


© 2007-2012 AllesoverUtrecht