Toen ik nog jong was vond ik het altijd bijzonder raar als er op straat mannen met gekke baarden en kapotte kleren geld aan mijn ouders vroegen. Ik snapte nooit zo goed waarom ze niet gewoon wat schone kleren aantrokken en een douche namen. Inmiddels heb ik het fenomeen ‘zwerver’ nog steeds niet doorgrond. Vermoedelijk omdat ik tot zover teveel geluk heb gehad in het leven, maar ik begrijp tegenwoordig wel dat het meestal geen keus maar noodzaak is als mensen op straat leven en slapen.

Het woord zwerver wordt tegenwoordig niet vaak meer gebruikt. Mensen die geen woning hebben heten ‘dak- en thuislozen’ en ze verkopen vaak het Straatnieuws; dat zijn geen zwervers te noemen volgens de originele betekenis van het woord. Toch telt Utrecht nog een aantal authentieke mannen die, naar mijn idee, wel onder deze noemer te scharen zijn.

Eén man in het bijzonder trekt sinds enige tijd mijn aandacht: de vrolijke zwerver. Als je geregeld door Utrecht loopt of fietst, zal je hem wel eens gezien hebben. Een kalende man met grijze haren en een wat groezelige witte baard. Hij zit soms voor café Jan de Winter, of op een bankje aan het Ledig Erf. Ik kan met zekerheid zeggen dat deze man een vrolijker voorkomen heeft dan de gemiddelde persoon in Utrecht (waaronder ikzelf).

Als je namelijk langs de vrolijke zwerver fietst en je kijkt hem aan, dan zwaait hij enthousiast en roept met een lachend gezicht: “Hallo!” De eerste keer dat mij dit overkwam, kon ik me niet voorstellen dat hij het tegen mij had, maar toen ik achterom keek was daar niemand te zien. Een week later hadden wij elkaar weer in het vizier, terwijl ik in hoog tempo voorbij fietste, en weer zwaaide en groette hij enthousiast. Uiteraard ontving hij dit keer een even zo uitbundige begroeting van mijn kant.

Nadat dit tafereel zich in een aantal maanden een paar keer had voltrokken, besloot ik dat het tijd werd om deze vrolijke meneer eens wat beter te leren kennen. Het is een oud cliché, maar ik blijf het opvallend vinden dat een man als hij, die met weinig of niets leeft, zo vrolijk en enthousiast kan reageren op zijn medemens. Ik wilde daar graag meer over weten. Het leek me beter als ik dan langs kwam lopen in plaats van fietsen, dat praat wat makkelijker. En jazeker, vorige week was het zover: ik wandelde op mijn gemak langs het Ledig Erf en de vrolijke man zat op zijn vertrouwde bankje.

Ik moest even de moed verzamelen om hem aan te spreken. Het is nogal arrogant om te denken dat iemand die toevallig geregeld op een bankje zit en wel eens vrolijk zwaait, ook maar meteen behoefte heeft aan gesprek met jou. Toen ik dan toch concreet zijn richting op koersde, bleek dat ik niet de enige was met hetzelfde idee op hetzelfde moment. Toen ik bij zijn bankje aanbelandde was hij namelijk druk in gesprek met een ander meisje.

Verbouwereerd stelde ik vast dat hij geen tijd had voor een conversatie met mij. Oprecht teleurgesteld en wetende dat ik mijn moed een andere keer opnieuw zou moeten verzamelen, liep ik onverrichter zake verder.

Door zijn immer toegankelijke en juist op het cruciale moment onbereikbare uitstraling, wil ik deze vrolijke meneer nu meer dan ooit ontmoeten. Als hij het niet te druk heeft natuurlijk.