Klik hier voor een vergroting

Voor het maken van een nachtfoto van het Rietveld-SchrÓ§derhuis heb ik eerst een plastic tas en twee colablikjes opgeruimd. Het was de eerste en laatste keer dat ik zwerfvuil opgeruimd heb voor een foto. Later ontdekte ik dat voor een realistische foto, zwerfvuil erbij hoort in Utrecht. Het gemeentebeleid is daar ook op gericht. Controleurs kijken op hun route of het niet te erg wordt. Ze gaan voor een zesje, misschien een zeven voor het centrum en andere toeristenlocaties.

Afval vertelt iets over de tijd waarin het wordt weggegooid en waar. Buiten Nederland zie je bijna geen wietzakjes of peuken van joints. Voor de val van de muur, waren er in Oost Berlijn geen plastic tasjes, mensen hadden hun eigen boodschappentas. Er lagen ook geen tasjes op straat, en cola blikjes al helemaal niet. In Indonesië zag ik in de haven heel veel kleine plastic tasjes drijven. Daar heerst nog steeds de gewoonte om de verpakkingen van etenswaren gewoon op straat te gooien. Die stamt nog uit de tijd dat alles werd ingepakt in bananenbladeren.

Gelukkig wordt in onze consumptiemaatschappij het afval met enige regelmaat opgeruimd, zodat ophopingen worden tegen gegaan. Het stadsgezicht moet geen onvoldoende scoren op de eerstvolgende controledag.

Kauwgom is eigenlijk geen zwerfvuil. Nadat het een keer is uitgespuugd, blijft het meestal plakken waar het ligt. Op sommige plekken ontstaat een kleine ophoping. Voor stoplichten waar de automobilist even het raam open kan doen. Verder ken ik vooral de plekken in de binnenstad en op de fietsroutes.

Langs het ROC aan de Vondellaan zie je om de prullenbakken een ruime cirkel misgeschoten kauwgommetjes. Ook op de fietspaden zie je de sporen van de kauwgomspuwers. Daar proberen de fietsers hun smaakloze resten in de putjes te richten. Bij ieder putdeksel is een verhoogde concentratie kauwgommetjes die langzaam minder wordt. Tot het in de buurt van het volgende putje weer opnieuw begint.

Op de stoep voor cafés en cafetaria's zie je een verhoogde concentratie van plakjes kauwgom. Als er daar een put in de buurt is, dan zit de deksel ook vol kauwgomresten. Het is makkelijker richten als je recht boven een putje staat, dan wanneer je in volle vaart met de fiets er langs komt.

Ik hoop een keer een mooi patroon platgereden kauwgom te vinden, zodat ik dit afval tot onderwerp van een mooie nachtfoto kan maken.

Frans de Jonge